{"id":12717,"date":"2026-11-17T20:03:43","date_gmt":"2026-11-17T17:03:43","guid":{"rendered":"https:\/\/www.xsights.co.uk\/?p=12717"},"modified":"2026-11-17T20:05:05","modified_gmt":"2026-11-17T17:05:05","slug":"turkiyede-cocukluk-cagi-travmalari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.xsights.co.uk\/tr\/turkiyede-cocukluk-cagi-travmalari\/","title":{"rendered":"T\u00fcrkiye\u2019de \u00c7ocukluk \u00c7a\u011f\u0131 Travmalar\u0131n\u0131n Uzun Vadeli Sa\u011fl\u0131k Etkilerini \u0130nceleyen Ulusal ACE Ara\u015ft\u0131rmas\u0131 Ba\u015fl\u0131yor!\u00a0"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: center;\">BASIN B\u00dcLTEN\u0130<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">T\u00fcrkiye\u2019de \u00c7ocukluk \u00c7a\u011f\u0131 Travmalar\u0131n\u0131n Uzun Vadeli Sa\u011fl\u0131k Etkilerini \u0130nceleyen Ulusal ACE Ara\u015ft\u0131rmas\u0131 Ba\u015fl\u0131yor!<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u0130stanbul, T\u00fcrkiye \u2014 [Kas\u0131m 2026] \u2014 T\u00fcrkiye genelinde \u00f6nde gelen ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar ve kurumlar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu bir konsorsiyum, \u00c7ocukluk \u00c7a\u011f\u0131 Olumsuz Ya\u015fant\u0131lar\u0131 (ACE) ile yeti\u015fkinlik d\u00f6nemindeki fiziksel ve ruhsal sa\u011fl\u0131k aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi inceleyen, \u00fclke \u00e7ap\u0131nda temsil g\u00fcc\u00fc y\u00fcksek ilk ara\u015ft\u0131rmay\u0131 ba\u015flatt\u0131. Proje, T\u00fcrkiye\u2019nin ilk ACE Risk Haritas\u0131n\u0131 olu\u015fturarak gelecekteki halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 politikalar\u0131, ruh sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 mevzuat\u0131 ve koruyucu m\u00fcdahaleler i\u00e7in bilimsel bir temel sunmay\u0131 hedefliyor.<\/p>\n<p>\u00c7ocukluk Travmalar\u0131n\u0131 ve Yeti\u015fkin Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 Anlamak \u0130\u00e7in Ulusal Bir Giri\u015fim<\/p>\n<p>\u00c7ocukluk \u00c7a\u011f\u0131 Olumsuz Ya\u015fant\u0131lar\u0131; istismar, ihmal ve aile i\u00e7i i\u015flev bozuklu\u011fu gibi travmatik olaylar\u0131 kapsar ve bu deneyimlerin etkileri ya\u015fam boyu s\u00fcrebilir. OECD verileri, 11 y\u0131ll\u0131k d\u00f6nemde antidepresan kullan\u0131m\u0131nda yakla\u015f\u0131k %60,55\u2019lik bir art\u0131\u015f oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Sekt\u00f6r ve sa\u011fl\u0131k raporlar\u0131 ise T\u00fcrkiye\u2019de her 10 ki\u015fiden 1\u2019inin antidepresan kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 tahmin etmektedir. Depresyon \u00c7ocukluk \u00c7a\u011f\u0131 Olumsuz Ya\u015fant\u0131lar\u0131\u2019 n\u0131n sonu\u00e7lar\u0131ndan sadece bir tanesidir. Bu olumsuz ya\u015fant\u0131lar\u0131n sonu\u00e7lar\u0131, kronik hastal\u0131klar, ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k, sosyal ve ekonomik ya\u015fama uyumda sorunlar ba\u015fta olmak \u00fczere bir\u00e7ok konu ile ili\u015fkilendirilmektedir.<\/p>\n<p>ACE ile ruh sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 aras\u0131ndaki ili\u015fkinin T\u00fcrkiye\u2019nin kendine \u00f6zg\u00fc sosyo k\u00fclt\u00fcrel yap\u0131s\u0131 i\u00e7inde de\u011ferlendirilmesinin \u00f6nemini kabul eden ara\u015ft\u0131rma ekibi, NUTS 1 b\u00f6lgelerinin tamam\u0131nda, sosyo ekonomik ve demografik \u00e7e\u015fitlili\u011fi yans\u0131tan 4.000 yeti\u015fkin ile g\u00f6r\u00fc\u015fme ger\u00e7ekle\u015ftirecek.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019nin \u0130lk ACE Risk Haritas\u0131 Olu\u015fturuluyor<\/p>\n<p>Ara\u015ft\u0131rma, ACE puanlar\u0131 ile yeti\u015fkinlikte g\u00f6r\u00fclen sa\u011fl\u0131k sonu\u00e7lar\u0131 aras\u0131ndaki ili\u015fkilerin g\u00fcc\u00fcn\u00fc ve yayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koyacak olup, \u00e7al\u0131\u015fma, \u201cT\u00fcrkiye\u2019de en yayg\u0131n g\u00f6r\u00fclen \u00e7ocukluk travmalar\u0131n\u0131, bu travmalarla en g\u00fc\u00e7l\u00fc ili\u015fkili sa\u011fl\u0131k problemlerini ve y\u00fcksek risk alt\u0131ndaki demografik gruplar\u0131 belirleyecektir.\u201d<\/p>\n<p>Bu epidemiyolojik profil, gelecekte yap\u0131lacak nedensel ara\u015ft\u0131rmalara zemin haz\u0131rlayacak ve kronik hastal\u0131klar\u0131n \u00f6nlenmesi, ruh sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n iyile\u015ftirilmesi ve ilgili mevzuat tart\u0131\u015fmalar\u0131nda ulusal \u00f6nceliklerin belirlenmesine katk\u0131 sa\u011flayacakt\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Titiz, Hassas ve Etik Bir Ara\u015ft\u0131rma Tasar\u0131m\u0131<\/p>\n<p>\u00c7al\u0131\u015fmada, T\u00fcrkiye\u2019ye \u00f6zel olarak uyarlanm\u0131\u015f ve ge\u00e7erlili\u011fi kan\u0131tlanm\u0131\u015f ACE TR \u00f6l\u00e7e\u011fi kullan\u0131lacak. \u00d6rneklem, ulusal temsiliyeti sa\u011flamak amac\u0131yla \u00e7ok a\u015famal\u0131, tabakal\u0131 bir \u00f6rnekleme y\u00f6ntemiyle belirlenecek. Veri toplama s\u00fcreci, ESOMAR ve T\u00fcrkiye Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar Derne\u011fi standartlar\u0131na uygun olarak XSIGHTS Research taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclecek.<\/p>\n<p>\u00c7ocukluk travmas\u0131 gibi hassas konular\u0131n ele al\u0131nmas\u0131 nedeniyle protokol; kapsaml\u0131 anket\u00f6r e\u011fitimlerini, kat\u0131l\u0131mc\u0131 mahremiyetini art\u0131ran veri toplama y\u00f6ntemlerini \u2014 anonim \u00e7evrimi\u00e7i \u00f6z tamamlama ve okuma yazma veya eri\u015filebilirlik ihtiya\u00e7lar\u0131 olan kat\u0131l\u0131mc\u0131lar i\u00e7in ses destekli \u00f6z g\u00f6r\u00fc\u015fme dahil \u2014 i\u00e7ermektedir.<\/p>\n<p>Alan\u0131nda Uzman \u00c7ok Disiplinli Bir Ara\u015ft\u0131rma Ekibi<\/p>\n<p>Proje, T\u00fcrkiye ve yurtd\u0131\u015f\u0131ndan \u00f6nde gelen akademisyenleri, klinisyenleri ve ara\u015ft\u0131rma liderlerini bir araya getiriyor:<\/p>\n<p>\u2022 Dr. Celia Katrine Naivar \u015een, \u00d6zye\u011fin \u00dcniversitesi \u2014 Proje Y\u00fcr\u00fct\u00fcc\u00fcs\u00fc<\/p>\n<p>\u2022 Emre Konuk, Kurucu, DBE Davran\u0131\u015f Bilimleri Enstit\u00fcs\u00fc<\/p>\n<p>\u2022 Dr. Serdar Sava\u015f, Kurucu, Gentest<\/p>\n<p>\u2022 Do\u00e7. Dr. Ali\u015fan Burak Ya\u015far, Ni\u015fanta\u015f\u0131 \u00dcniversitesi, Psikiyatrist<\/p>\n<p>\u2022 Dr. Selenga G\u00fcrmen, Dr. Selenga G\u00fcrmen, \u00d6zye\u011fin \u00fcniversitesi<\/p>\n<p>\u2022 \u00c7i\u011fdem Penn, Kurucu &amp; Y\u00f6netici Ortak, XSIGHTS Research &amp; Consultancy<\/p>\n<p>\u2022 \u00d6zye\u011fin \u00dcniversitesi, Amsterdam \u00dcniversitesi, DBE ve XSIGHTS\u2019tan di\u011fer ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar<\/p>\n<p>A\u00e7\u0131k Bilime Ba\u011fl\u0131l\u0131k<\/p>\n<p>\u201cAdverse Childhood Experiences (ACE) and Their Association with Adult Health in T\u00fcrkiye\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fma, \u00d6zye\u011fin \u00dcniversitesi \u0130nsan Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Etik Kurulu taraf\u0131ndan incelenmi\u015f ve onaylanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Tamamen anonimle\u015ftirilmi\u015f veri seti, \u015feffafl\u0131\u011f\u0131, bilimsel i\u015fbirli\u011fini ve gelecekteki ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 desteklemek amac\u0131yla a\u00e7\u0131k \u015fekilde yay\u0131mlanacakt\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>BASIN B\u00dcLTEN\u0130 T\u00fcrkiye\u2019de \u00c7ocukluk \u00c7a\u011f\u0131 Travmalar\u0131n\u0131n Uzun Vadeli Sa\u011fl\u0131k Etkilerini \u0130nceleyen Ulusal ACE Ara\u015ft\u0131rmas\u0131 Ba\u015fl\u0131yor! &nbsp; \u0130stanbul, T\u00fcrkiye \u2014 [Kas\u0131m 2026] \u2014 T\u00fcrkiye genelinde \u00f6nde gelen ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar ve kurumlar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu bir konsorsiyum, \u00c7ocukluk \u00c7a\u011f\u0131 Olumsuz Ya\u015fant\u0131lar\u0131 (ACE) ile yeti\u015fkinlik d\u00f6nemindeki fiziksel ve ruhsal sa\u011fl\u0131k aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi inceleyen, \u00fclke \u00e7ap\u0131nda temsil g\u00fcc\u00fc y\u00fcksek ilk ara\u015ft\u0131rmay\u0131 ba\u015flatt\u0131. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[133],"tags":[],"class_list":["post-12717","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-one-cikanlar"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.xsights.co.uk\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12717","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.xsights.co.uk\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.xsights.co.uk\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.xsights.co.uk\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.xsights.co.uk\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12717"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.xsights.co.uk\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12717\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12719,"href":"https:\/\/www.xsights.co.uk\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12717\/revisions\/12719"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.xsights.co.uk\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12717"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.xsights.co.uk\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12717"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.xsights.co.uk\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12717"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}