D\u00fcnk\u00fc ya\u015fanan depremin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ve sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n vahameti hepimizin y\u00fcreklerini burktu. Deprem b\u00f6lgesindeki g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler toplumsal haf\u0131zam\u0131za kaz\u0131n\u0131rken, \u00e7o\u011fumuz belki de do\u011fdu\u011fumuz co\u011frafyan\u0131n kaderimiz oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fck\u2026 Peki ger\u00e7ekten de co\u011frafya kader mi? Co\u011frafyam\u0131z ile kader aras\u0131ndaki ili\u015fki nas\u0131l i\u015fliyor? gibi sorulara bu yaz\u0131mda cevap vermeye \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131m. <\/p>\n\n\n\n
Toplumumuzda, kader kavram\u0131 i\u00e7inde \u00e7aresizli\u011fi ve teslimiyeti bar\u0131nd\u0131rmaktad\u0131r. A\u00e7\u0131klayamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z sonu\u00e7lar\u0131n, tahmin edemedi\u011fimiz olaylar\u0131n, \u00e7\u00f6zmekten imtina etti\u011fimiz ya da \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmedi\u011fimiz problemlerin genel ad\u0131d\u0131r kader. \u015e\u00fcphesiz deprem, sel gibi do\u011fal afetler de \u2018 kader\u2019 kavram\u0131 i\u00e7inde yerini bulmaktalar. Ne var ki her do\u011fal afetle birlikte y\u0131lmak, b\u00fcy\u00fck kay\u0131plar ya\u015famak kaderden \u00e7ok korku ile ilgili bir konu. Yani deprem kader olsa bile, depremde b\u00fcy\u00fck hasar g\u00f6rmek kader de\u011fil, sebebi korku\u2026 <\/p>\n\n\n\n
Burada 2019 y\u0131l\u0131nda, 1999 Marmara Depreminin 20. Y\u0131l\u0131nda Akut i\u00e7in yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir ara\u015ft\u0131rmadan bahsetmenin \u00e7ok faydal\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. T\u00fcrkiye n\u00fcfusunu temsilen yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z bu \u00e7al\u0131\u015fmada vatanda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n en \u00e7ok korktu\u011fu do\u011fal afetin deprem oldu\u011funu g\u00f6zlemledik ki bunda \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 bir durum yoktu. Ancak bizi \u015fa\u015f\u0131rtan konu ara\u015ft\u0131rmaya kat\u0131lanlar\u0131n %55\u2019 nin depremle ilgili herhangi bir haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131m yok demesi olmu\u015ftu. Veriye daha yak\u0131ndan bak\u0131nca, depremden en \u00e7ok korkanlar\u0131n, depreme kar\u015f\u0131 bir haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131m yok deme ihtimallerinin daha y\u00fcksek oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fck, yani ortada ters bir korelasyon vard\u0131; depremden ne kadar \u00e7ok korkuyorsak, depreme haz\u0131rl\u0131ks\u0131z yakalanmaya o kadar daha yak\u0131nd\u0131k\u2026 Depremden en \u00e7ok korkanlar, olumsuz bir sona kendilerini haz\u0131rl\u0131yor gibilerdi, yani \u2018korkunun ecele faydas\u0131 \u2018 yoktu ve bunu istatiksel olarak da veride g\u00f6rebiliyorduk. <\/p>\n\n\n\n
Yukar\u0131daki ara\u015ft\u0131rmada da oldu\u011fu gibi korkmak toplumlarda inkara ya da tepkisizli\u011fe sebep oluyor. \u0130\u00e7inde bulundu\u011fumuz durumu ink\u00e2r etti\u011fimizde, bast\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131zda ya da yok sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131zda ise bu ko\u015fullar\u0131n olumsuz sonu\u00e7lar\u0131ndan kendimizi korumam\u0131z imk\u00e2ns\u0131z bir hal al\u0131yor. \u00d6rne\u011fin depremden korkup ama deprem b\u00f6lgesinde ya\u015f\u0131yor oldu\u011fumuz ger\u00e7e\u011fini inkar etti\u011fimizde, kurallar\u0131 esnetiyor, dere yataklar\u0131na apartmanlar dikiyor, en olmad\u0131k yerlere viyad\u00fckler in\u015fa ediyor, Afet Toplanma alanlar\u0131na siteler yap\u0131yoruz. Deprem b\u00f6lgesinde ya\u015fay\u0131p, bu bilgiyi yok sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, toksik bir pozitiflik i\u00e7erisinde \u2018bana bir \u015fey olmaz\u2019 diyor, depremde kendimizi korumakla ilgili en basit bilgileri bile \u00f6\u011frenmiyor , evimizde bir deprem \u00e7antas\u0131 bile bulundurmuyoruz\u2026 Ne zamanki korkumuz, akl\u0131m\u0131z\u0131n, kalbimizin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7iyor, i\u015fte o zaman kader a\u011flar\u0131n\u0131 \u00f6r\u00fcyor. Bunun \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek i\u00e7in, \u00f6nce \u2018 m\u0131\u015f gibi \u2018 yapmaktan vazge\u00e7meli, i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ko\u015fullar\u0131 korkmadan, inkar etmeden, kabul etmeli, sonra ona g\u00f6re aksiyonlar almal\u0131y\u0131z. Bunu yapabildi\u011fimizde her depremde bu kadar b\u00fcy\u00fck kay\u0131plarla kar\u015f\u0131la\u015fmak zorunda olmayaca\u011f\u0131z. <\/p>\n\n\n\n
Umar\u0131m bu deprem ile \u00fclkemizin t\u00fcm ger\u00e7eklerini; alt yap\u0131 eksiklerimizi, akademik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 dikkate almay\u0131\u015flar\u0131m\u0131z\u0131, \u015fehirlerimizi iyi planlayamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131, genel ge\u00e7er m\u00fchendislik kurallar\u0131n\u0131 esnetti\u011fimizi ve herhangi bir afete kar\u015f\u0131 haz\u0131rl\u0131k olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 hem kalbimizle hem akl\u0131m\u0131zla g\u00f6r\u00fcr, bunlar\u0131 oldu\u011fu gibi korkmadan kabul eder ve ona g\u00f6re davranabiliriz. <\/p>\n\n\n\n
Bu vesile ile depremde hayat\u0131n\u0131 kaybeden t\u00fcm vatanda\u015flar\u0131m\u0131za rahmet ve geride kalanlara sab\u0131rlar diliyorum. Yard\u0131m etmek isteyenler i\u00e7in, \u00f6nde gelen yard\u0131m linklerini a\u015fa\u011f\u0131da payla\u015f\u0131yorum: <\/p>\n\n\n\n
Deprem Ba\u011f\u0131\u015f Hesaplar\u0131 (afad.gov.tr)<\/a><\/p>\n\n\n\n